Αν η επιχείρησή σας αγοράζει ή πουλά σε χώρες της ΕΕ, οι κανόνες ΦΠΑ αλλάζουν ριζικά σε σχέση με τις εγχώριες συναλλαγές. Από τον Οκτώβριο 2024, ισχύει ο νέος Κώδικας ΦΠΑ (Ν.5144/2024) που αντικατέστησε τον Ν.2859/2000 — με νέα αρίθμηση άρθρων. Παράλληλα, η ΕΕ υιοθέτησε τον Μάρτιο 2025 το πακέτο ViDA (VAT in the Digital Age) που θα αλλάξει τους κανόνες σταδιακά μέχρι το 2035.
Ενδοκοινοτική παράδοση αγαθών (πώληση σε ΕΕ)
Η πώληση αγαθών σε άλλο κράτος-μέλος απαλλάσσεται από ΦΠΑ (0%) στην Ελλάδα, εφόσον πληρούνται τρεις ουσιαστικές προϋποθέσεις (Άρθρο 33, Ν.5144/2024):
- Φυσική μεταφορά αγαθών σε άλλο κράτος-μέλος
- Εγγραφή αγοραστή στο VIES — ο ΑΦΜ/ΦΠΑ πρέπει να είναι ενεργός σε διαφορετικό κράτος-μέλος
- Σωστή υποβολή ανακεφαλαιωτικού πίνακα (Φ4)
Τεκμηρίωση μεταφοράς
Χρειάζεστε τουλάχιστον δύο ανεξάρτητα έγγραφα:
Κατηγορία 1: CMR, φορτωτική, αεροπορική φορτωτική, τιμολόγιο μεταφορέα
Κατηγορία 2: Ασφαλιστήριο μεταφοράς, τραπεζικά αποδεικτικά πληρωμής μεταφοράς, επίσημα έγγραφα δημοσίων αρχών
Αν τη μεταφορά κανονίζει ο αγοραστής, απαιτείται επιπλέον γραπτή δήλωσή του μέχρι τη 10η του επόμενου μήνα.
Ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών (αγορά από ΕΕ)
Όταν αγοράζετε αγαθά από άλλο κράτος-μέλος, ο πωλητής εκδίδει τιμολόγιο χωρίς ΦΠΑ. Εσείς εφαρμόζετε αντιστροφή υποχρέωσης (reverse charge):
- Καταχωρείτε ΦΠΑ εκροών στους κωδ. 303/333 της δήλωσης ΦΠΑ
- Καταχωρείτε ΦΠΑ εισροών στους κωδ. 364/384
- Καθαρό αποτέλεσμα: €0 αν έχετε πλήρες δικαίωμα έκπτωσης
Παράδειγμα: αγορά μηχανήματος €30.000 από Ιταλία
- Ιταλός προμηθευτής εκδίδει τιμολόγιο χωρίς ΦΠΑ
- Reverse charge: 24% × €30.000 = €7.200
- ΦΠΑ εκροών (303): €7.200
- ΦΠΑ εισροών (364): €7.200
- Πληρωτέο ΦΠΑ: €0
Η συναλλαγή διαβιβάζεται στο myDATA ως τύπος 14.1 (ενδοκοινοτικές αποκτήσεις αγαθών).
Υπηρεσίες B2B: κανόνας τόπου φορολόγησης
| Τύπος υπηρεσίας | B2B | B2C |
|---|---|---|
| Γενικός κανόνας | Χώρα πελάτη (reverse charge) | Χώρα παρόχου |
| Ακίνητα | Τόπος ακινήτου | Τόπος ακινήτου |
| Μεταφορά επιβατών | Διανυόμενη απόσταση | Διανυόμενη απόσταση |
| Εκδηλώσεις (είσοδος) | Τόπος εκδήλωσης | Τόπος εκδήλωσης |
| Εστίαση | Τόπος εκτέλεσης | Τόπος εκτέλεσης |
| Ψηφιακές/τηλεπικοινωνίες | Χώρα πελάτη | Χώρα καταναλωτή (OSS) |
Παράδειγμα: Έλληνας freelancer → γαλλική εταιρεία
Ο web developer εκδίδει τιμολόγιο χωρίς ΦΠΑ, αναγράφοντας «Αντιστροφή υποχρέωσης — Άρθρο 18 Ν.5144/2024». Η γαλλική εταιρεία αποδίδει ΦΠΑ 20% στη Γαλλία.
VIES: εγγραφή και επαλήθευση
Εγγραφή
- Υποβολή εντύπου Μ2 στη ΔΟΥ πριν την πρώτη ενδοκοινοτική συναλλαγή
- Ο ΑΦΜ/ΦΠΑ χρησιμοποιεί πρόθεμα EL (π.χ. EL123456789)
- Χρόνος ενεργοποίησης: 2-3 εβδομάδες
Επαλήθευση
- Υποχρεωτική πριν από κάθε συναλλαγή
- Online: ec.europa.eu/taxation_customs/vies/
- Αρχειοθετήστε το αποτέλεσμα επαλήθευσης
Μη ξεχνάτε τον έλεγχο VIES
Αν ο ΑΦΜ του αγοραστή αποδειχθεί ανενεργός, χάνετε την απαλλαγή ΦΠΑ και οφείλετε ελληνικό ΦΠΑ 24% εκ των υστέρων, πλέον προστίμων.
Ανακεφαλαιωτικοί πίνακες (Φ4 & Φ5)
| Στοιχείο | Λεπτομέρεια |
|---|---|
| Φ4 | Ενδοκοινοτικές παραδόσεις αγαθών/υπηρεσιών |
| Φ5 | Ενδοκοινοτικές αποκτήσεις αγαθών/υπηρεσιών |
| Συχνότητα | Μηνιαία |
| Προθεσμία | 26η του επόμενου μήνα |
| Υποβολή | Ηλεκτρονικά μέσω TAXISnet |
| Μηδενική | Δεν υποβάλλεται αν δεν υπάρχουν συναλλαγές |
| Πρόστιμο | €100 ανά εκπρόθεσμη δήλωση |
| Διορθώσεις | Χωρίς πρόστιμο |
Intrastat 2026
Υποχρέωση στατιστικής αναφοράς αν τα ετήσια ποσά υπερβούν:
| Ροή | Κατώφλι 2026 |
|---|---|
| Αφίξεις (αγορές) | €250.000 |
| Αποστολές (πωλήσεις) | €90.000 |
- Συχνότητα: Μηνιαία, μέσω ΕΛΣΤΑΤ
- Πρόστιμο: ~€100 ανά εκπρόθεσμη δήλωση
- Αφορά μόνο αγαθά, όχι υπηρεσίες
Τριγωνικές συναλλαγές
Σε μια τριγωνική συναλλαγή, τρεις επιχειρήσεις σε τρία διαφορετικά κράτη-μέλη (Α → Β → Γ) πραγματοποιούν αλυσίδα πωλήσεων, ενώ τα αγαθά μεταφέρονται απευθείας από Α σε Γ.
Χάρη στον μηχανισμό απλοποίησης (Άρθρο 15, Ν.5144/2024):
- Ο ενδιάμεσος Β δεν χρειάζεται εγγραφή ΦΠΑ στη χώρα του Γ
- Ο Γ αποδίδει ΦΠΑ μέσω reverse charge
- Ο Β αναφέρει τη συναλλαγή στον Φ4 με ένδειξη «Τ» (τριγωνική)
E-commerce: OSS & IOSS
One-Stop-Shop (OSS)
Για B2C εξ αποστάσεως πωλήσεις εντός ΕΕ — ένα ενιαίο κατώφλι €10.000 πανευρωπαϊκά. Πάνω από αυτό, ΦΠΑ στον συντελεστή της χώρας του καταναλωτή. Τριμηνιαίες δηλώσεις μέσω OSS portal ΑΑΔΕ.
IOSS (εισαγωγές μέχρι €150)
Για πωλήσεις αγαθών εισαγωγής μικρής αξίας. Σημαντικό: Από 1/7/2026, η τελωνειακή απαλλαγή των €150 καταργείται — θα ισχύει τελωνειακός δασμός €3/τεμάχιο.
ViDA: τι έρχεται 2028-2035
Το πακέτο VAT in the Digital Age (υιοθετήθηκε 11/3/2025) φέρνει:
| Ημερομηνία | Αλλαγή |
|---|---|
| 1/7/2028 | Ενιαία εγγραφή ΦΠΑ (Single VAT Registration), προαιρετικό deemed supplier |
| 1/1/2030 | Υποχρεωτικοί κανόνες πλατφορμών (Airbnb, Uber) |
| 1/7/2030 | Υποχρεωτική e-τιμολόγηση σε όλες τις ενδοκοινοτικές B2B συναλλαγές (EN 16931) |
| 1/1/2035 | Εναρμόνιση εθνικών συστημάτων (myDATA) με ευρωπαϊκό πρότυπο |
Συνηθισμένα λάθη
- Μη επαλήθευση VIES πριν τη συναλλαγή — κίνδυνος χρέωσης ΦΠΑ
- Ανεπαρκής τεκμηρίωση μεταφοράς — χρειάζονται τουλάχιστον 2 ανεξάρτητα έγγραφα
- Λάθος αντιμετώπιση υπηρεσιών — εφαρμογή γενικού κανόνα σε εξαιρέσεις (ακίνητα, μεταφορές)
- Εκπρόθεσμοι ανακεφαλαιωτικοί — παράλειψη 26ης μηνιαίας προθεσμίας
- Λάθος τύπος myDATA — π.χ. 14.2 αντί 14.1 για ενδοκοινοτικές αποκτήσεις
myDATA: τύποι παραστατικών
| Κωδικός | Περιγραφή |
|---|---|
| 1.2 | Ενδοκοινοτική παράδοση αγαθών |
| 14.1 | Ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών |
| 14.3 | Ενδοκοινοτική λήψη υπηρεσιών |
| 14.2 | Απόκτηση αγαθών τρίτων χωρών |
| 14.4 | Λήψη υπηρεσιών τρίτων χωρών |
Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε
Αναλαμβάνουμε πλήρη υποστήριξη ΦΠΑ για ενδοκοινοτικές συναλλαγές:
- Εγγραφή VIES — υποβολή Μ2 και παρακολούθηση ενεργοποίησης
- Ανακεφαλαιωτικοί πίνακες — μηνιαία υποβολή Φ4/Φ5
- Intrastat — καταχώρηση και υποβολή μηνιαίων δηλώσεων
- myDATA ενδοκοινοτικών — σωστή διαβίβαση και χαρακτηρισμοί
- Τριγωνικές — σωστή εφαρμογή απλοποίησης
Κλείστε ένα δωρεάν ραντεβού γνωριμίας για να οργανώσουμε τις ενδοκοινοτικές σας υποχρεώσεις.
Πηγές: Ν.5144/2024 (Taxheaven), ΑΑΔΕ — Ενδοκοινοτικές Συναλλαγές, Ευρωπαϊκή Επιτροπή — ViDA, ΕΛΣΤΑΤ — Intrastat
